Wiadomości

stat

Gedania świętuje 95-lecie

artykuł historyczny
Historia Gedanii rozpoczęła się od sekcji piłki nożnej.
Historia Gedanii rozpoczęła się od sekcji piłki nożnej. archwium Gedania SA

W czwartek, w sali Sali Kongresowej AWFiS Gedania SA świętuje 95-lecie istnienia. Piłkarze jubileuszowy mecz rozegrali już miesiąc wcześniej. Nie ma bowiem zgodności co do dokładnej daty powstania. Jedni uznają za nią 15 sierpnia, inni, większość - 15 września. Nie podlega natomiast dyskusji wielka rola klubu nie tylko dla sportu, znaczona medalami olimpijskim, ale w okresie międzywojennym także w zakresie krzewienia polskości. Obecnie działają pod tą nazwą trzy odrębne podmioty, które szkolą w zakresie: siatkówki, piłki nożnej i wioślarstwa. Od piątku do końca roku w Muzeum Poczty Polskiej będzie można oglądać okolicznościową wystawę.



Spotkanie założycielskie Gedanii, udziałem 20-30 osób odbyło się w nieistniejącym już Domu św. Józefa przy dzisiejszej ul. Gancarskiej. Z inicjatywą mieli wyjść Jakub BawelskiEdmund Matuszak. Miało to miejsce 15 sierpnia bądź miesiąc później 1922 roku. Tę drugą datę, jako właściwą zapisano w statusie klubu w 1933 roku. Początek klubowi dała sekcja piłkarska, którą założyli zawodnicy wywodzący się z Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół". Pierwszym prezesem został Konrad Rudolf, wiceprezesem Maksymilian Ruprecht, a sekretarzem Eugeniusz Kastalski.

"Entuzjaści, czynni sportowcy piłki nożnej, chcieli stworzyć klub sportowy, który w pierwszy rzędzie dawał im: 1 Zapewnienie należytego rozwoju najpopularniejszego sportu piłkarskiego oraz 2. Programowe rozgrywanie spotkań" - tak powody powołania Gedanii widział członek jej przedwojennych władz, Edward Kubalski, cytowany przez Janusza Trupindę w książce "KS Gedania - klub gdańskich Polaków (1922-53).
PIŁKARZE ROZEGRALI JUBILEUSZOWY MECZ Z OKAZJI 95-LECIA JUŻ W SIERPNIU

OBECNIE DZIAŁAJĄCE KLUBY NAWIĄZUJĄCE DO TRADYCJI GEDANII
Gdański Klub Sportowy Gedania 1922
80-416 Gdańsk
ul. Hallera 201
adres kor.: 80-288 Gdańsk
ul. Bulońska 16/18
tel. 604 235-261,
605 230-230

Gedania Spółka Akcyjna
80-505 Gdańsk
ul. Czarny Dwór 12/3
tel.: 58 341 50 77

Gdańskie Towarzystwo Wioślarskie Gedania
80-758 Gdańsk
ul. Siennicka 7
tel. 512 495-565


JAKIE BYŁY BOLĄCZKI PRZED 80. URODZINAMI GEDANII? PRZECZYTAJ WYWIAD Z PREZESEM KLUBU Z 2001 ROKU

- Maksymilian Ruprecht wyznaczył jasno cel dla utworzonego klubu sportowego, chodziło o to, aby skoncentrować Polonię pod jego sztandarem. Początkowo działała sekcja piłkarska, w 1924 r. założono sekcję strzelecką, rok później lekkoatletyczną i następne: tenisową, bokserską, motorową i hokejową - podkreśla Trupinda, który jest kierownikiem Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku i tam właśnie od 15 września do 31 grudnia czynna będzie jubileuszowa wystawa z okazji 95-lecia Gedanii.
Mimo że Polacy stanowili mniejszość w Wolnym Mieście to Gedania już pod koniec lat 20-tych poprzedniego wieku stała się klubem o największej liczbie członków w Gdańsku. Miała blisko 400 sportowców, w tym także kobiety, a liczba członków była dwukrotnie większa.

"Pomimo wszelkich szykan ze strony nam wrogo usposobionego elementu, mrówczą pracą wybił się na czoło miejscowych organizacji.(..." wychowuje na prawych i tęgich obywateli, odciągając ich od zepsucia przez wrogie czynniki" - tak mówił o Gedanii jej prezes w latach 1931-39, Wiktor Stankowski.
Klub rósł w siłę, mimo braku środków finansowych i własnych obiektów. Dopiero na początku 1931 roku doczekał się na siedzibę przy obecnej ul. Jana z Kolna, w której mieściła się też sala gimnastyczna. Natomiast piłkarze sami dla własnych potrzeb zaadoptowali boisko przy Biskupiej Górce. W 1933 roku, właśnie, by zaoszczędzić piłkarze zrezygnowali z rywalizacji o mistrzostwo Polski, a skupili się jedynie na niemieckich rozgrywkach w Gdańsku. Doszli w nich do najwyższej ligi, choć Niemcy różnymi kruczkami regulaminowymi starali się opóźnić ten awans. W 1933 roku został mistrzem Wolnego Miasta. Mecze gromadziły ponad 2 tysiące osób.

- Dzieje Polonii w Wolnym Mieście Gdańsku to ważny temat z punktu widzenia kształtowania tożsamości współczesnych gdańszczan. 95. rocznica jest tylko pretekstem, aby przypomnieć dzieje, polskiego klubu sportowego w Gdańsku i aby przybliżyć rodziny go tworzące. Dzieje piłki nożnej w Gdańsku nie ograniczają się tylko do naszej Lechii Gdańsk - mówi Waldemar Ossowski, dyrektor Muzeum Historycznego Miasta Gdańska.
TEREN PO GEDANII W EWIDENCJI ZABYTKÓW

Wystawa w Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku, pl. Obrońców Poczty Polskiej 1/2
Muzeum Historyczne Miasta Gdańska uczci 95-lecie powstania polskiego klubu sportowego w Wolnym Mieście Gdańsku - Gedanii. Wystawę będzie można zobaczyć Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku w dniach 15 września - 31 grudnia 2017 r.

Założony w 1922 r. KS Gedania był dla Polaków z Wolnego Miasta Gdańska czymś więcej, niż tylko klubem sportowym - zrzeszał całe rodziny, których członkowie oddani byli klubowi na dobre i złe. Poprzez członkostwo w wyrażali swoje aspiracje, ambicje i okazywali patriotyzm. Wielu z nich aktywnie trenowało, niemal wszyscy kibicowali, ponieważ biało-amarantowe barwy świadczyły o obecności Polaków w Gdańsku. Gedania była najliczniejszym klubem sportowym w Gdańsku.

Poprzez zdjęcia, eksponaty, a także materiał video w Muzeum Poczty Polskiej w Gdańsku zostaną zaprezentowane losy kilku rodzin z Gedanii, np. Bellwonów, Flisykowskich, Jankowskich, Knoffów, Kurowskich, Majewskich, czy Małgorzewiczów. Wszystkie z nich były oddane klubowi, który rozwijał swoją działalność w wielu dyscyplinach sportowych, o czym świadczą medale, odznaki, zdjęcia czy liczne pamiątki rodzinne - najstarszą z nich jest legitymacja członkowska KS Gedania z 1929 r.


ZŁOTO MEDAL OLIMPIJSKI WRÓCIŁ DO GDAŃSKA PO 42 LATACH

W trakcie wojny wielu gedanistów zostało zamordowanych lub zesłanych do obozów koncentracyjny za sam fakt, że działali bądź startowali w barwach polskiego klubu. Po wojnie reaktywacja klubu nastąpiła już 16 maja 1945 roku. Klub dochował się sześcioro medalistów olimpijskich.

Zygmunt Chychła w 1952 roku w Helsinkach zdobył pierwszy powojenny medal dla Polski na igrzyskach. Rok wcześniej i rok później bokser był także mistrzem Europy. W 1951 roku został uznany najlepszym sportowcem naszego kraju. Karierę musiał zakończyć w wieku zaledwie 27 lat. Zachorował na gruźlicę.

Na igrzyskach olimpijskich w latch 50-tych startowali też: Leszek KudłacikZygmunt Milewski. Natomiast na kolejnego medalistę Gedania czekała do 1960 roku. Brunon Bending na igrzyskach w Rzymie zdobył brązl. Był też wicemistrzem Europy w 1965 roku, ale wówczas już był pięściarzem gdańskiej Polonii.

Piękną kartę zapisały siatkarki. Jadwiga Marko-Książek 1964 i 1968 roku z reprezentacją Polski zdobyła dwukrotnie brązowe medale olimpijskie. Wicemistrzyniami świata w 1952 roku były: Elżbieta Kurtz, Halina TomaszewskaKatarzyna Welsyng, mistrzynią Europy w 2002 roku została Izabela Bełcik, a wicemistrzostwo kontynentu w 1951 roku zdobyły: Tomaszewska, Halina OrzechowskaMaria Pogorzelska.

W ligowej rywalizacji Gedania była mistrzem Polski dwukrotnie w latach 1953-54. Wygrała też ogólnopolską rywalizację w 1951 roku, ale wówczas oficjalnych tytułów nie przyznano. Ponadto gedanistki dwukrotnie zdobyły srebro w 1952 i 1991 roku.

W latach 70- i 80-tych chlubą klubu stali się też wioślarze. W Moskwie w 1980 roku osada Małgorzata Dłużewska, Czesława Kościańska zdobyła tytuł wicemistrzyń olimpijskich. Na igrzyskach startowali ponadto jako przedstawiciele Gedanii: Krzysztof Marek, Władysław BeszterdaWiesława KiełszniaUrszula Niebrzydowska.

RZADKI WYCZYN W SIATKÓWCE. KADETKI GEDANII ZDOBYŁY 8 MEDALI W 10 LAT

Zobacz najcenniejsze trofea, który wywalczył Zygmunt Chychła.



PRZECZYTAJ WIĘCEJ O PIŁKARSKIEJ GEDANII

Po zmianach ustrojowych, gdy zaczęły padać kluby wielosekcyjne KKS Gedania, poszczególne sekcje klubu uzyskały autonomie, a następnie podzieliły się na niezależne od siebie kluby. Obecnie istnieją trzy: GTW Gedania (wioślarstwo), Gedania 1922 (piłka nożna) i Gedania SA (siatkówka).

Pierwszy przejął klubową przystań przy ul. Siennickiej. Szkoli głównie młodzież. Drugi na 25 lat otrzymał w dzierżawę boiska przy al. Hallera, powstałe w 2013 roku na terenie dawnej oczyszczalni Zaspa. Seniorska drużyna gra w IV lidze. Natomiast ostatni z nich jest na etapie poszukiwania lokalizacji do wybudowania hali. Sprzedał bowiem prawo wieczystej dzierżawy do historycznego terenu klubu, przy ul. Kościuszki. Część z tych środków deklaruje wydać na obiekt siatkarski. Na razie nie ma drużyny seniorskiej. Na bazie szkolnych klas sportowych szkoli młodzież.

ROBYG ODKUPIŁ OD GEDANII TEREN PRZY UL. KOŚCIUSZKI

Opinie (58) 6 zablokowanych

Dodaj opinię

Dodaj opinię

Odpowiedz

STOP Hejt! Przemyśl swoją opinię

Regulamin dodawania opinii

zamknij

Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Gedania S.A.

Data powstania:
1922

Największe osiągnięcia:
Drużynowe mistrzostwa Polski: 1951, 1953, 1954

Siedziba:
Czarny Dwór 12/3, 80-505 Gdańsk Gdańsk
tel.: 058 341 50 77

Hala:
ul. Armii Krajowej 2E
Żukowo

Prezes klubu:
Zdzisław Stankiewicz


Wiceprezes do spraw sportowych:
Paweł Kramek

Rada nadzorcza:
Andrzej Chmielecki
Eugeniusz Lepacki
Wiesław Kryński
 

Archiwum drużyny

wyniki w sezonie:
statystyki w sezonie:

Najczęściej czytane